ΤΟ ΕΡΓΟ

Το πρόγραμμα LIFE και το δίκτυο Natura 2000

Το χρηματοδοτικό μέσο για το περιβάλλον (LIFE) ξεκίνησε χάρη στην υποστήριξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ο ευρωβουλευτής Hemmo Muntingh, ειδικότερα, υποστήριξε την ανάγκη για ένα ευρωπαϊκό Περιβαλλοντικό ταμείο.

Στην πρώτη του φάση (LIFE I: 1992-1995), το πρόγραμμα είχε προϋπολογισμό 400 εκατομμυρίων ευρώ και τα χρήματα αυτά βοήθησαν στη χρηματοδότηση 731 περιβαλλοντικών έργων. Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990, το LIFE βοήθησε στην ανάπτυξη καταλόγων πιθανών περιοχών Natura 2000, δημιουργώντας έναν άρρηκτο δεσμό με το δίκτυο Natura 2000, το οποίο προστατεύει τους πιο απειλούμενους οικοτόπους και είδη σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Το Natura 2000 είναι το δίκτυο περιοχών προστασίας της φύσης της ΕΕ, το οποίο δημιουργήθηκε για να εξασφαλίσει την επιβίωση των πιο πολύτιμων ειδών και οικοτόπων της Ευρώπης. Δεν περιορίζεται σε φυσικά καταφύγια, αλλά βασίζεται σε μια πολύ ευρύτερη αρχή της διατήρησης και της βιώσιμης χρήσης του φυσικού περιβάλλοντος.

Το LIFE διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην προετοιμασία των σχεδίων διαχείρισης για τις περιοχές Natura 2000. Τα κονδύλια χρησιμοποιήθηκαν για τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη και την έγκριση τέτοιων σχεδίων. Η Γαλλία έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη του "Document of Objectives - Έγγραφο Στόχων" (DOCOB), ενός προτύπου για το σχεδιασμό διαχείρισης έργων που χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα. Πολλαπλά έργα LIFE έχουν έκτοτε αναπτύξει χιλιάδες τέτοια σχέδια διαχείρισης. Επιπλέον, ένα ειδικό κεφάλαιο με τίτλο "LIFE TCY - Τρίτες χώρες" συνέβαλε στην ευαισθητοποίηση των τρίτων χωρών σε περιβαλλοντικά θέματα.

Το πρόγραμμα LIFE 2014-2020, με προϋπολογισμό 3,4 δισ. ευρώ, χωρίστηκε σε δύο υποπρογράμματα: ένα για το Περιβάλλον (που αντιπροσωπεύει το 75% του συνολικού χρηματοδοτικού κονδυλίου) και ένα για τη Δράση για το Κλίμα (που αντιπροσωπεύει το 25% του κονδυλίου). Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου προγραμματισμού, εισήχθη η νέα κατηγορία " Integrated Projects", ένας τύπος έργου που βοηθά τις Αρχές των Κρατών μελών της ΕΕ να εφαρμόσουν περιβαλλοντικά και κλιματικά σχέδια, προγράμματα και στρατηγικές, που αναπτύσσονται σε περιφερειακό, πολυπεριφερειακό ή εθνικό επίπεδο.

Το πρόγραμμα LIFE 2021-2027 έχει συνολικό προϋπολογισμό 5,432 εκατ. ευρώ και είναι ένας από τους κύριους συντελεστές της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας (European Green Deal). Το νέο αυτό πρόγραμμα αποτελείται από δύο τομείς και τέσσερα υποπρογράμματα: Τομέας Περιβάλλοντος (64% του προϋπολογισμού), με τα υποπρογράμματα "Nature and Biodiversity (Φύση και Βιοποικιλότητα)" και " Circular Economy and Quality of Life (Κυκλική Οικονομία και Ποιότητα Ζωής)"- Τομέας Δράσης για το Κλίμα (36% του προϋπολογισμού), με τα υποπρογράμματα " Climate Change Mitigation and Adaptation (Μετριασμός της Κλιματικής Αλλαγής και προσαρμογή)" και " Clean Energy Transition (Καθαρή Ενεργειακή Μετάβαση)".